Kapak Yükseltme Estetiği (Ptozis Cerrahisi)
Göz kapağı düşüklüğünün kas ve bağ dokuları seviyesinde düzeltilmesi
Göz kapağı düşüklüğü (ptozis), üst kapağın normalden daha düşük pozisyonda olmasıyla ortaya çıkar ve hem estetik görünümü hem de görme alanını etkileyebilir. Ptozis cerrahisi, kapağı kaldıran kas ve destek yapılarına müdahale edilerek kapak yüksekliğinin anatomik olarak düzeltilmesini amaçlayan fonksiyonel bir operasyondur.
Blefaroplastiden farklı olarak ptozis, deri fazlalığından değil, kapağı kaldıran kasların fonksiyon kaybından kaynaklanır. Bu nedenle tedavi yaklaşımı tamamen kas düzeyine yöneliktir.
Kimlere Uygundur?
- Doğuştan veya sonradan gelişen kapak düşüklüğü olan hastalar
- Kapak seviyesi pupillayı kısmen örten bireyler
- Yorgun görünüm veya belirgin kapak asimetrisi bulunan hastalar
- Kaşlarını kaldırarak kapak yüksekliğini telafi etmeye çalışan kişiler
- Kas fonksiyonu zayıf veya ileri derecede ptozisi olan bireyler
Preoperatif değerlendirmede levator fonksiyonu, Müller kası yanıtı, kapak kıvrımı, kapak–kaş ilişkisi ve göz yüzeyi detaylı şekilde incelenir.
Operasyonun Aşamaları
1. Lokal anestezi
İşlemin büyük bölümü lokal anesteziyle güvenli şekilde yapılabilir. Kapak yüksekliği intraoperatif ayarlamaya izin vermesi açısından avantaj sağlar.
2. Cerrahi yaklaşımın seçilmesi
Ptozisin derecesine ve kas fonksiyonuna göre farklı teknikler uygulanabilir:
a) Müller kası rezeksiyonu
Hafif ptozis ve iyi kas fonksiyonu olan hastalarda uygulanır. İç yüzeyden minimal girişle kapak seviyesi yükseltilir.
b) Levator kası kısaltılması (levator advancement)
Orta ve ileri ptozislerde en sık kullanılan yöntemdir. Kapağı kaldıran temel kas güçlendirilir veya kısaltılır.
c) Frontal askılama (frontal sling)
Levator fonksiyonunun çok zayıf olduğu durumlarda uygulanır. Kapak; silikon, supramid ya da hastanın kendi dokusu aracılığıyla frontalis kasına askılanır. Böylece kapak, alın kasının hareketiyle yükselir.
d) Frontalis flap
Doğuştan ptozisi olan ve kas fonksiyonu çok düşük olan hastalarda uygulanır. Frontalis kası ile kapak arasında daha geniş bir doku bağlantısı oluşturularak kapağın stabil bir seviyede durması sağlanır.
Bu iki teknik (frontal askı ve frontalis flap), özellikle çocuk ptozisleri ve ağır fonksiyon kayıplarında standart yaklaşımlardır.
3. Kapak yüksekliğinin ayarlanması
Lokal anestezi kullanılan hastalarda göz açıp kapama sırasında yükseklik değerlendirilir ve kişiye özel pozisyonlandırma yapılır.
4. Doku düzenlenmesi ve kapatma
Kas ve bağ dokuları anatomik olarak düzenlendikten sonra cilt ince dikişlerle kapatılır.
İyileşme Süreci
- İlk günlerde hafif şişlik ve morluk görülebilir.
- Soğuk kompres ve başı yüksekte tutmak ödemi azaltır.
- Dikişler 5–7 gün içinde alınır.
- Kapak yüksekliği ödem nedeniyle ilk dönemde hafif değişken olabilir.
- Nihai pozisyon birkaç hafta içinde netleşir.
Günlük yaşantıya kısa sürede dönmek mümkündür.
Avantajları
- Görme alanı fonksiyonel olarak iyileşir.
- Kapak seviyesindeki asimetri büyük oranda düzelir.
- Levator ve Müller teknikleri doğal kapak kıvrımının korunmasını sağlar.
- Frontal askılama ve frontalis flap, ileri ptoziste etkili ve güvenilir seçeneklerdir.
Sınırlılıkları
- Ödem gerileyene kadar kapak seviyesinde değişkenlik görülebilir.
- Bir kapak yükseldiğinde karşı kapak bir miktar düşebilir. İkinci kapağa da müdahale gerekebilir.
- Levator fonksiyonu çok zayıf olan hastalarda levator cerrahisi yeterli olmaz; frontal askı tekniklerine ihtiyaç duyulur.
- Tam mükemmel simetri, doku yapısına bağlı olarak her zaman mümkün olmayabilir.
Ptozis cerrahisi, kapak açıcı kasların güçlendirilmesi veya destek yapılarına yönlendirilmesi yoluyla hem estetik hem de fonksiyonel açıdan tatmin edici sonuçlar sağlayan bir işlemdir.